Ο ΠΛΑΝΟΔΙΟΣ ΤΡΟΒΑΔΟΥΡΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΘΑΡΑ-ΑΡΠΑ

 

ΚΕΡΚΥΡΑΪΚΗ ΓΚΡΑΒΟΥΡΑ (ΑΡΧΕΣ 20ου ΑΙΩΝΑ): Ο ΠΛΑΝΟΔΙΟΣ ΤΡΟΒΑΔΟΥΡΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΘΑΡΑ-ΑΡΠΑ

Η φωτογραφία αυτή αποτελεί ένα σπάνιο και πολύτιμο τεκμήριο της μουσικής και κοινωνικής ζωής της Κέρκυρας των αρχών του προηγούμενου αιώνα (1900–1910). Μέσα από το συγκεκριμένο στιγμιότυπο, το οποίο κυκλοφόρησε και ως επιστολικό δελτάριο (κάρτ ποστάλ) της εποχής, διασώζεται η μορφή ενός πλανόδιου μουσικού, ενός αυθεντικού τροβαδούρου των δρόμων.

ΤΟ ΟΡΓΑΝΟ: Η ΚΙΘΑΡΑ ΜΕ ΔΙΠΛΟ ΜΠΡΑΤΣΟ

Το στοιχείο που καθηλώνει το βλέμμα είναι το ιδιαίτερο και εξεζητημένο όργανο που κρατά ο μουσικός: μια κιθάρα-άρπα (harp guitar) ή παραλλαγή κιθάρας με διπλό μπράτσο.

• Κατασκευή & Λειτουργία: Το όργανο διαθέτει ένα επιπλέον μπράτσο, το οποίο φέρει ελεύθερες, ανοιχτές χορδές (συνήθως μπάσες). Οι χορδές αυτές δεν πατιούνται στο ταστιέρα με τα δάχτυλα του αριστερού χεριού, αλλά πάλλονται ελεύθερα, προσφέροντας βαθύ, γεμάτο ηχόχρωμα και διευρυμένο τονικό εύρος.

• Η Κερκυραϊκή Ιδιαιτερότητα: Η παρουσία ενός τόσο σύνθετου οργάνου στα χέρια ενός λαϊκού, πλανόδιου μουσικού αντανακλά την έντονη δυτική επίδραση και την υψηλή μουσική παιδεία που χαρακτήριζε τα Επτάνησα. Η Κέρκυρα, με τη μακρά παράδοση στις καντάδες και τις φιλαρμονικές, είχε απόλυτα εξοικειωμένο κοινό με τα έγχορδα δυτικού τύπου.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Η λήψη αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη κατηγορία ιστορικών αρχείων και φωτογραφικών καταγραφών της περιόδου, που είχαν ως στόχο να αποτυπώσουν τα γραφικά επαγγέλματα του δρόμου και την καθημερινότητα των λαϊκών τάξεων στην Ελλάδα.

• Οι Άνθρωποι του Μόχθου: Δίπλα στους λούστρους, τους κανατάδες, τους νερουλάδες και τους πλανόδιους πωλητές υφασμάτων, ο πλανόδιος μουσικός κατείχε τη δική του ξεχωριστή θέση.

• Ο Ρόλος του Τροβαδούρου: Δεν ήταν απλώς ένας ψυχαγωγός, αλλά ένας ζωντανός φορέας της προφορικής παράδοσης, που μετέφερε ειδήσεις, ιστορίες και συναισθήματα από γειτονιά σε γειτονιά, κερδίζοντας το ψωμί του με το ταλέντο του και την ιδιότυπη κιθάρα του.

ΣΥΛΛΕΚΤΙΚΗ ΑΞΙΑ

Το γεγονός ότι η συγκεκριμένη απεικόνιση τυπώθηκε και κυκλοφόρησε ως καρτ ποστάλ μαρτυρά τη γοητεία που ασκούσε η φιγούρα του Κερκυραίου τροβαδούρου ακόμα και στους σύγχρονους του. Σήμερα, τέτοιες εκδόσεις αποτελούν περιζήτητα κειμήλια για συλλέκτες, λαογράφους και μελετητές της ιστορίας των μουσικών οργάνων, καθώς διασώζουν τις λεπτομέρειες της οργανοποιίας και την ατμόσφαιρα μιας περασμένης εποχής.